نحوه مواجهه والدين با كارنامه فرزندان

يكي از دغدغه ها و مشكلات والدين مسأله نمرات منعكس شده در كارنامه درسي آنان مي باشد. شادماني والدين به دليل موفقيت يا برعكس، ناراحتي آنان به خاطر عدم موفقيت فرزندان امري طبيعي است. اما آنچه بايد مورد توجه باشد چگونگي و شيوه برخورد با نمرات فرزندان مي باشد.

در برخورد با فرزندان موفق لازم است پدر يا مادر چنانچه پيش از شروع امتحانات قول و قراري و جايزه اي گذاشته اند ، به وعده خود عمل نمايند. در اين ارتباط لازم است پدر و مادر دو نكته را در نظر داشته باشند. اولاً فرزندان را عادت ندهند كه صرفا براي تصاحب جايزه درس بخوانند. عادت به اين امر موجب خواهد شد تا آنان در سنين بالاتر انگيزه لازم و كافي براي كار و تلاش نداشته باشند. ثانياً والدين بايد به فرزندان خود بياموزند كه موفقيتي كه پس از كار و تلاش حاصل مي آيد ارزنده ترين جايزه و والاترين پاداش است.

والدين بايد توجه داشته باشند كه ميزان توقعشان از فرزندان بايد متناسب با توان آنان باشد. در غير اين صورت اغلب يكي از دو راه زير را انتخاب خواهد كرد. يا با توجه به توان خود هدف را دور از دسترس ديده و براي رسيدن به آن تلاش چنداني از خود نشان نخواهد داد و يا براي رسيدن به هدف تلاشي خارق العاده و خارج از توان و ظرفيتشان از خود نشان خواهد داد. در هر دو صورت والدين نتوانسته اند در فرزندانشان ايجاد انگيزه نمايند چرا كه آنان را به فعاليتي طاقت فرسا و شكننده وادار نموده اند. فعاليتي كه پاياني جز شكست و محروميت نخواهد داشت. او تبديل به انساني خواهد شد كه خود را بدشانس و اقبال دانسته و زمينه شخصيتي مساعدي براي افسردگي داد.

نحوه برخورد والدين هنگام مواجه شدن با كارنامه ضعيف و نمرات پايين فرزندان نيز بسيار حايز اهميت مي باشد. بسياري از والدين موقعيت را مناسب مي بينند كه بر روي نقاط ضعف او دست گذاشته و او را ضعيف و نالايق خوانده و پياپي به خاطر زحماتي كه براي او كشيده اند و متحمل مي شوند اظهار پشيماني نمايند. برخي از اين والدين ، فرزندان خود را با ديگران مقايسه كرده و موفقيت آنان را بر فرق سرشان مي كوبند و تحقيرشان مي كنند. برخي ديگر از والدين با فرزند خود قهر مي كنند يا به ممانعت از ادامه تحصيل تهديدشان مي كنند و درس و مدرسه را برايش عبث و بي فايده مي دانند و ...

اين گونه برخوردهاي آمرانه و خشن گرچه ممكن است مقداري از ميزان عصبانيت والدين بكاهد اما يقيناً فايده منطقي در پي نخواهد داشت. والدين به هنگام مواجه شدن با كارنامه ضعيف فرزندان خود ضروري است بر اعصابشان مسلط بمانند و در وضعيت پريشاني و ناراحتي به بحث در مورد كارنامه و نمرات و وضعيت تحصيلي وارد نشوند. از طرف ديگر آنان بي توجهي و كم كاري در امر تحصيل را نبايد بيش از اندازه بزرگ كنند. در چنين مواقعي بايد توجه داشت كه هر فردي داراي يك سري نقاط ضعف و قوت مي باشد و انصاف نيست به دليل نقاط ضعف افراد، نقاط قوتشان ناديده گرفته شود. در اين مورد هم زماني كه با كارنامه ضعيف روبه رو مي شويم بهتر است ابتدا به نمرات خوب و بالا توجه داشت و سپس به نمرات ضعيف پرداخت.

نكته ديگر اينكه والدين به هيچ وجه موفقيت يا شكست تحصيلي فرزندشان را به ديگران نسبت ندهند و گناه اين ناكامي را به گردن ديگران نياندازند. به عنوان مثال برخي از مادران ، بي توجهي پدر را عامل عدم موفقيت فرزند دانسته و يا برعكس برخي از پدران، ممكن است مهر و محبت و توجه بيش از حد و افراطي مادر را عامل شكست بدانند. نبايد در چنين داوري هايي از حقيقت مطلب دور شد و چنانچه چنين واقعياتي نيز وجود داشته باشد، نبايد اين مسايل در حضور فرزندان مطرح شوند.

برخي ديگر از والدين ، مدرسه، محيط درس و مدرسه، دوري راه، سختگيري هاي معلم ، ضعف بنيه و بدني فرزند و عواملي از اين قبيل را عامل ناكامي فرزند خود تلقي و معرفي مي كنند. لازم است چنين والديني توجه داشته باشند كه بهتر است در پي كشف و شناسايي و حل آن عامل واقعي باشند، نه عواملي ذهني و خودساخته براي تبرئه فرزندشان. اين گونه برخوردهاي احساسي كه ناشي از علاقه شديد پدر و مادر به فرزند مي باشد در آينده تبعات منفي فراواني در پي خواهد داشت. همچنين لازم است كه والدين هرگز موفقيت فرزندشان را حاصل زحمات خود و توجه زياده از حد به دروس بچه ها در منزل و خارج از منزل ندانند. اين نحوه برخورد در واقع بي ارزش كردن و ارج ننهادن به زحمات فرزندان است. والدين بايد توجه داشته باشند كه همه بچه ها مثل هم نبوده و نبايد با بزرگنمايي ناتواني فرزند خود و توانايي ديگران موجب كم بيني و احساس حقارت در آنان شده و با رفتار نسنجيده ، قلب فرزندان خود را با كينه و حسد نسبت به ديگران پُر نكنند.